De Boomkwekerij Nieuws Nieuwe Green Deal bosplantsoenketen: nu of nooit

    Nieuwe Green Deal bosplantsoenketen: nu of nooit

    0

    Een jaar geleden zou de nieuwe Green Deal ’Geschikt
    plantmateriaal voor een klimaatbestendig bos, natuur en landschap’ worden
    ondertekend door alle betrokken partijen, maar het is nog steeds niet gebeurd.
    Hoe komt dat?

    De nieuwe Green Deal staat gepland als het vervolg op de afgelopen
    Green Deal ’Weet welk plantmateriaal je (ver)koopt’ die onder andere heeft
    geleid tot de opzet van de ketencertificering Naktuinbouw Select Plant
    Bosplantsoen. In die Green Deal hebben alle schakels in de keten ook
    afgesproken dat ze zich allemaal inzetten voor kwaliteit op de eindplek: de
    herkomst van het uitgangsmateriaal moet in de Rassenlijst Bomen staan.

    Maart 2018 zou de nieuwe Green Deal worden ondertekend, maar
    dat liet toen nog op zich wachten vanwege enkele redenen: er zaten nog haken en
    ogen aan de technologie achter de ketencertificering, het aantal afnemers als
    deelnemer moest nog groeien. En er moest een businessmodel worden ontwikkeld om
    de zaadgaarden in stand te houden.

    Veel zaadgaarden in Nederland zijn van Staatsbosbeheer. Die
    beheert ook de genenbank met autochtone herkomsten in Roggebotzand; deze is
    gerealiseerd met financiering vanuit de Rijksoverheid. De financiering wordt
    echter afgebouwd, omdat de overheid wil dat de markt dit overneemt. Daarom is
    dus een businessmodel nodig.

    Het opstellen van een realistisch en haalbaar model is
    echter niet eenvoudig, omdat de genenbank ook een publiek belang dient. Daarnaast
    heeft Nederland internationaal afgesproken om de biodiversiteit (dus het
    genetisch materiaal) in stand te houden. En er is nog een andere belangrijke reden,
    aldus Jos Jansen, voorzitter van de stuurgroep van de Green Deal: „De markt voor
    bosplantsoen is erg moeilijk in te schatten en verder sterk afhankelijk van een
    aantal condities die via de Green Deal gerealiseerd moeten worden.”

    Een jaar geleden was Jansen ervan overtuigd dat de nieuwe
    Green Deal zou doorgaan. Alle partijen in de stuurgroep hadden het concept voor
    het akkoord namelijk al goedgekeurd, en het was ook al juridisch gecontroleerd.

    Het afgelopen jaar hebben echter enkele partijen, waaronder
    de LTO Vakgroep Bomen en Vaste planten, twijfels geuit over de haalbaarheid van
    het businessmodel, aldus Jansen. Volgens de voorzitter heeft dat vooral te
    maken met de genoemde inschattingen over een businessmodel, om het uitgangsmateriaal
    uit de genenbank via dat model in de markt te zetten. „De onzekerheden en
    risico’s blijven groot, vooral ook door de afhankelijkheid van diverse condities”,
    aldus Jansen. De stuurgroep wenst bijvoorbeeld het gebruik van gecertificeerd plantmateriaal
    verplicht te stellen bij de huidige subsidieregelingen in Nederland, in dit
    verband met name het Subsidiestelsel Natuur en Landschap van de provincies.

    Een ander punt van aandacht blijft volgens Jansen de positie
    van Staatsbosbeheer die bijzonder is. De grootste bos- en
    natuurterreinbeheerder van Nederland is namelijk (als zelfstandig bestuursorgaan)
    onderdeel van de overheid, levert zaad uit eigen bronnen, laat het opkweken
    door kwekers, en is ook afnemer van bosplantsoen.

    Die positie is nooit anders geweest, en Staatsbosbeheer moet
    als zelfstandig bestuursorgaan ook zijn eigen broek ophouden (wat met name door
    de verkoop van hout uit eigen bossen gebeurt). „Maar die positie maakt het nu
    wel lastig.”

    Jansen gaat nu eerst met de meest betrokken partijen aan
    tafel. Dat zijn volgens hem in ieder geval de LTO Vakgroep en Staatsbosbeheer.
    „Het zal een ultieme poging worden”, zegt de voorzitter, doelend op eerdere kwesties
    tussen beide partijen uit het verleden. „Anders zie ik geen mogelijkheden meer
    voor een tweede Green Deal.”

    De voorzitter wil vervolgens ook zo snel mogelijk aan tafel
    met de Rijksoverheid en met name het ministerie van Landbouw, Natuur en
    Voedselkwaliteit, die in de Green Deal als eerste namens de Rijksoverheid
    optreedt. Andere betrokken ministeries zijn Economische Zaken en Klimaat;
    Infrastructuur en Waterstaat.

    De positie van Staatsbosbeheer is wel divers, maar ook de
    overheid speelt verschillende rollen: als opdrachtgever van
    beplantingsprojecten, als publiek verantwoordelijke voor de genenbank, en als
    subsidiegever bij beplantingen door andere partijen. „De overheid moet meer geld
    beschikbaar stellen: aan beplantingen, aan de ketencertificering waarin de
    sector al veel geld heeft gestoken. En aan de uitvoering van een nieuwe Green
    Deal.”

    Alle seinen voor meer bossen en andere beplantingen staan nu
    op groen, aldus Jansen, verwijzend naar ontwikkelingen rondom het
    Klimaatakkoord en het Actieplan Bos en Hout. Actie is ook noodzakelijk gezien de
    ontwikkeling van bepaalde ziekten en plagen, zoals essentaksterfte. „Maar meer
    groen moet nu wel gebeuren. Het kernwoord is vertrouwen: dat moeten alle
    partijen wel hebben in elkaar.”

    Proceed to read this article?

    Login as member

    Not a member yet?

    Subscribe nowMore information

    Your benefits

    • Access to premium articles
    • Our weekly newsletter
    • Six times a year a digital magazine on myfloribusiness.com
    • On all mobile devices and on the web.
    Arno Engels
    Since 2000 Arno Engels has been editor of De Boomkwekerij, Dutch magazine for hardy nursery stock. Since 2018 he is also Floribusiness editor.

    Reageer op dit artikel

    avatar